Perfekt

Perfekt konusunu indirmek için tıklayınız.

Perfekt (-di’li geçmiş zaman), geçmişte başlamış ve günümüze kadar devam eden veya geçmişte başlamış ve bitmiş olayları ifade etmek için kullanılır. Bu zaman oluşturulurken “haben” veya “sein” yardımcı fiilleri ile fiilin Partizip Perfekt (Fiilin 3. Hali) kullanılır. Yardımcı fiiller (haben / sein) öznelere göre çekimlenirken fiilin Partizip Perfekt hali değiştirilmez. Bütün özneler için fiilin Partizip Perfekt hali aynı kalır ve daima cümlenin sonunda yer alır.

haben / sein

Perfekt zamanda genellikle “haben” yardımcı fiili kullanılır. Hareket,  ve durum değişikliklerinde “sein” yardımcı fiili kullanılır. Sein alan fiiller dışında kalan bütün fiiller haben alır.

Perfekte “sein” yardımcı fiilini alan fiiller:

1. Bir hareket ifade eden fiiller.

gehen – kommen – eilen – laufen – springen – reiten – stürzen – schwimmen – einsteigen – aussteigen – fahren usw.

Wir sind mit dem Zug nach Ankara gefahren. ( Trenle Anakara’ya gittik.)

Das Kind ist von dem Baum gestürzt. (Çocuk ağaçtan düştü.)

Der Chef ist gestern sehr spӓt gekommen. (Şef dün çok geç geldi)

*** “sein” yardımcı fiili özneye göre çekimlenmiştir. Fiillerin 3. halleri cümlenin sonunda kullanılmıştır. 

2. Durum değişikliği ifade eden fiiller.

tauchen – sterben – aufstehen – einschlafen – aufwachen – ertrinken – wachsen – entstehen usw.

Er ist wegen der Ermüdung eingeschlafen. (Yorgunluktan uyuyakaldı.)

Mein Hund ist vor 2 Woche gestorben. ( Köpeğim 2 hafta önce öldü.)

Ich bin gestern sehr früh aufgestanden. ( Dün çok erken kalktım)

*** “sein” yardımcı fiili özneye göre çekimlenmiştir. Fiillerin 3. halleri cümlenin sonunda kullanılmıştır.

*** Bir hareket ve oluş ifade etmediği halde “sein” yardımcı fiilini alan fiiller vardır. 

Meine Schwester ist gestern zu Hause geblieben. (Kız kardeşim dün evde kaldı.)

Partizip Perfekt ( Fiillerin 3. Halleri)

Perfekte fiiller zayıf fiiller ( Schwache Verben )ve güçlü fiiller ( Starke Verben ) olmak üzere 2’ye ayrılır.

Schwache Verben ( Zayıf Fiiller)

1. Bu fiillerin 3. halleri oluşturulurken fiilin kökü ele alınır. Fiil kökünün önüne ge- , sonuna da -t eki getirilir. Fiil kökü asla değişmez.

“lernen”   bu fiilin kökü “lern-” dir kökün yukarıdaki kuralı uyguladığımızda “gelernt” olarak fiilin 3. hali oluşturlmuş olur.

[table id=11 /]

2. Fiil kökü “t, d, m, n” ile biten zayıf fiillerde aynı şekilde mastar eki atılarak başına “ge-” , sonuna “-et” takısı getirilir.

arbeiten  – gearbeitet                      warten – gewartet

regnen – geregnet                            zeichnen – gezeichnet

3. Ayrılabilen fiillerde “-ge” takısı önek ile fiil kökü arasına getirilir.

abholen – abgeholt                      einkaufen – eingekauft

herstellen – hergestellt               aufhören – aufgehört

4. Ayrılmayan zayıf fiillerde “ge-” takısı getirilmez, sadece fiil kökünün sonuna “t” veya “et” getirilir. 

(be-, ver- , ent- , ge- , zer-, er-, usw. ön ekleri olan fiiller ayrılmaz.)

erzӓhlen – erzӓhlt                     erklӓren – erklӓrt

besuchen – besucht                  gehören – gehört

verdienen – verdient                zerstören – zerstört

5. Sonu “-ieren” ile biten fiillerde ayrılmayan fiillerde olduğu gibi fiil köküne “ge-” getirilmez, sadece fiil kökünün sonuna “t” eki getirilir.

rasieren – rasiert                                   studieren – studiert

dementieren dementiert                     diskutieren – diskutiert

operieren – operiert                              korrugieren – korrugiert

Starke Verben ( Güçlü fiiler)

Bu fiillerin 3. halleri öğrenilmelidir. Güçlü fiiller dışında kalan bütün fiiller zayıf fiillerdir ve 3. halleri   Schwache Verben (Zayıf Fiiller) bölümünde anlatıldığı gibi oluşturulur.

Starke Verben ( Güçlü Fiiller ) listesi için tıklayınız.

PERFEKT MIT MODALVERBEN

Modal Fiiller ile “-di’li” geçmiş zaman oluşturulurken “haben” yardımcı fiili kullanılır. “sein” yardımcı fiili kesinlikle kullanılmaz. “haben” yardımcı fiili özneye göre çekimlenir asıl fiil ve modal fiil sırasıyla cümle sonunda yer alır. Dikkat edilmesi gereken nokta modal fiiller ile perfekt cümlesi yaparken fiilin 3. halini kullanmamamızdır.

Ich habe mit dir reden wollen. (Seninle konuşmak istedim.)

Wir haben das Zimmer aufrӓumen sollen. (Odayı toplamak zorundaydık.)

Hast du ihm zur Party einladen müssen? (Onu partiye davet etmek zorunda mıydın?)

Modal fiiller gibi kullanılan “hören, sehen, helfen ve bleiben” fiiller ile de bu şekilde cümle oluşturulur.

Ich habe sie kommen sehen. ( Onun geldiğini gördüm)

Sie hat letztes Jahr von seinem Mann scheiden lassen. (Geçen yıl kocasından boşandı.)